| Termoizolacje ścian warstwowych |
Poradnik TERMOIZOLACJI - Ściany warstwowe, niewentylowaneBezspoinowy system ocieplania.Zasady projektowania i wykonywania System bezspoinowego ocieplania stosowany był początkowo tylko do poprawiania izolacyjności termicznej istniejących ścian, kiedy straty ciepła były zbyt duże lub też temperatura na powierzchni ścian była zbyt niska. Warstwy izolacyjne w tym systemie są mocowane bezpośrednio do ściany lub warstwy konstrukcyjnej, tj. bez wentylowanej szczeliny powietrznej (->? 6.2.1/1). Oprócz termomodernizacji substancji istniejącej, system bezspoinowego zewnętrznego izolowania jest też obecnie coraz częściej stosowany w nowych konstrukcjach. W obydwu przypadkach należy przed zastosowaniem tego systemu sprawdzić wytrzymałość podłoża, do którego mocowane jest docieplenie. Grubość zewnętrznych ścian konstrukcyjnychŚciany monolityczne, które pełnią jednocześnie funkcje izolacyjne i statyczne, muszą mieć grubości 36.5-39 cm, aby spełniać wymagania ochrony cieplnej dla U = 0.5 W/(m2K). To sprawia, że w efekcie zajmują one znaczącą powierzchnię całkowitego rzutu budynku.Nawet przy relatywnie dużych wysokościach budynków (do 20 m), warstwy konstrukcyjne warstwowych ścian zewnętrznych wykonane z betonu mają natomiast grubości zwykle nie przekraczające 18 cm. Dla spełnienia wymagań ochrony cieplnej, oczywiście wymagają one zastosowania warstwy izolacji termicznej. Masywne warstwy konstrukcyjne, z materiałów o gęstości powyżej 1 700 kg/m3, stanowią natomiast zwykle wystarczającą izolację od dźwięków powietrznych. ![]() Zasady stosowania systemówOgólne zasady konstruowania i wykonywania bezspoinowych ociepleń budynków są określone w instrukcji ITB nr 334/02 pt. "Bezspoinowy system ocieplania ścian zewnętrznych budynków". W instrukcji podano m.in. zakres wymaganej dokumentacji projektowej, wytyczne doty-czące grubości warstw izolacyjnych i szczegółowo sprecyzowano wymagania techniczne dla poszczególnych składników systemu ocieplającego.Parametry poszczególnych systemów firmowych są sprecyzowane natomiast w oddzielnych aprobatach technicznych, które musi posiadać każdy system stosowany na polskim rynku. Dla trwałości i bezpieczeństwa użytkowania dociepleń szczególne znaczenie ma stosowanie kompletnych systemów, bez dowolnego zestawiania przez wykonawcę elementów z różnych rozwiązań. Ogólne wymagania związane ze stosowaniem systemów bezspoinowego zewnętrznego izolowania to:
Ochrona przed zacinającym deszczemOdpowiednią ochronę przed deszczem zapewniają:
w < 0.5 kg/(m2 h0.5) sd < 2.0 m
w < 0.5 kg/(m2 h0.5) sd < 2.0 m gdzie: w - współczynnik wnikania wody w kg/(m2 h0.5) sd - równoważna pod względem dyfuzyjnym grubość warstwy powietrznej w metrach. Poprawne funkcjonowanie tynków ma miejsce pod warunkiem, że woda z opadów nie przedostaje się za tynk i warstwę zbrojonego kleju poprzez np.:
Ochrona przed wykraplaniem pary wodnejW chłodnym okresie roku może dochodzić do wykraplania pary wodnej na styku izolacji termicznej i osłonowych warstw zewnętrznych. Jeśli ilość wykraplanej wody nie jest zbyt duża, tj. < 0.5 kg/m2 i może odeschnąć z przegrody w czasie cieplejszej części roku, to można uważać ją za nieszkodliwą dla przegrody.W systemach zewnętrznego izolowania ścian, w których zastosowano styropian jako materiał termoizolacyjny, ten warunek jest zwykle spełniony. Pogrubianie warstwy styropianowej izolacji, tj. powiększanie wartości sd, prowadzi do zmniejszania ilości wykraplanej wody (6.2.1/5+6), por.: "Właściwa pora wykonania docieplenia". Ochrona przeciwogniowa![]() Znowelizowane przepisy przeciwpożarowe, dotyczące izolacji termicznej oraz ocieplania ścian zewnętrznych budynków zawarte są w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz. Ustaw Nr 75, poz. 690., §216, ustęp 6 i 7 (6.2.1/2):
Na rynku budowlanym oferowane są obecnie odmiany styropianu samogasnącego, oznaczonego symbolem FS. Wymóg samo-gaśnięcia spełniają również wyroby produkowane wg normy europejskiej i oznaczone symbolem EPS, posiadające klasyfikację reakcji na ogień co najmniej E. Materiał ten nie zapala się od iskry, pali się jedynie w obcym płomieniu, a po usunięcia z płomienia gaśnie i nie zapala się ponownie. Wyłącznie tego typu materiał jest stosowany do dociepla-nia budynków mieszkalnych w naszym kraju. Taki styropian, osłonięty w bezspoinowym systemie ocieplania (zwanym wcześniej meto-dą lekką mokrą) warstwami kleju i tynku strukturalnego, uzyskuje w badaniach ocenę jako układ nierozprzestrzeniający ognia (NRO) i w myśl zacytowanego powyżej roz-porządzenia jest wtedy dopuszczony do do-cieplania budynków istniejących o wysokości do 11 kondygnacji. Pod pojęciem budynków istniejących rozumie się obiekty wzniesione przed terminem wejścia w życie rozporządze-nia, tj. przed 1 kwietnia 1995r. Nowowzno-szone budynki mogą być izolowane od ze-wnątrz styropianem do wysokości 25 m. Przy izolowaniu, a także docieplaniu budynków wyższych niż dopuszczone przepisami stosować można obok siebie dwie technologie: w części niższej z użyciem styropianu samo-gasnącego, wyżej z użyciem materiału całkowicie niepalnego. Takie połączenie pozwala w znaczący sposób zredukować obciążenia od warstw docieplających (m2 styropianu fasadowego o grubości 15 cm waży jedynie 1.5 kg) oraz wyraźnie obniżyć koszt całej inwestycji (porównaj rozdz. 2.3.4). Albedo elewacjiAbsorpcja promieniowania słonecznego na powierzchni ściany izolowanej od ze-wnątrz może prowadzić do bardzo znacznego wzrostu temperatury tynku i warstwy zbrojonego kleju, ze względu na bardzo małe przewodzenie ciepła w głąb przegrody (por. 6.1.1, 6.1.1/2).Aby uniknąć powstawania rys w warstwach zewnętrznych na skutek dużych wahań temperatury, podane niżej wartości albedo dla elewacji nie mogą być w żadnym przypadku przekroczone:
Definicja: Albedo określa zdolność danego koloru do odbijania promieniowania słonecznego, przy czym dla koloru czarnego wartość ta wynosi 0, a dla koloru białego 100. Albedo można też interpretować jako informację o "odległości" od koloru czarnego lub białego. Zasadnicze znaczenie dla określenia albedo ma pigment barwiący tynk, a nie środek wiążący lub stopień połysku. Przygotowanie podłożaSposób przygotowania podłoża polega na dodatkowym oczyszczeniu podłoża i usunięciu warstw, które mogą spowodować rozwarstwienie ocieplonej ściany (ja-strych, smar z deskowania). W przypadku starych budynków, konieczna jest dokładna ocena stanu i wytrzymałości podłoża, obecności rys itp.Wszystkie spękania i szczeliny, w warstwie konstrukcyjnej lub tynkowej docieplanej ściany, muszą być przed mocowaniem izolacji usunięte. Rysy pochodzenia termicznego mogą być również wypełnione, albowiem osłonięcie ściany izolacją spowoduje ograniczenie wahań temperatury i usunięcie w ten sposób przyczyn powstawania rys tego typu. Rysy natury konstrukcyjnej mogą być wypełnione tylko wtedy, kiedy istnieje pewność, że dalsze przemieszczenia konstrukcji już nie będą występowały. W przeciwnym razie, należy w izolacji termicznej i pozostałych warstwach systemu również wykonać szczeliny, o przebiegu zgodnym z rysą. Montaż profili cokołowych (startowych) i szczelin dylatacyjnych![]() Przed montażem ocieplenia, do warstwy konstrukcyjnej mocowane są, przy użyciu kołków rozporowych, tzw. profile startowe. Istotne jest staranne ustalenie położenia tych profili w jednej płaszczyźnie i wzajemnie pod kątem prostym. Rozstaw kołków rozporowych nie powinien przekraczać 30 cm. Profile są łączone przy użyciu specjalnych łączników, docinane przy użyciu specjalnej skrzynki uciosowej lub kątowników. Płyty izolacji termicznej muszą bardzo dokładnie przylegać do przedniej ścianki profilu i jego poziomej półki (6.2.1/3). Wykonanie warstwy izolacyjnej![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Płyty izolacji termicznej powinny być mocowane do warstwy nośnej idealnie poziomo, w jednej płaszczyźnie i z przesunięciem styków płyt w poszczególnych rzędach. Styki płyt nie mogą pojawić się w narożach otworów okiennych i innych (6.2.1/4). W ościeżach okiennych i drzwiowych, narożnikach budynku płyty powinny być układane z przesunięciem, aby nigdzie nie doszło do nakładania się w pionie styków płyt z kolejnych rzędów. Części płyt wystające z płaszczyzny docieplanej ściany należy zaraz po związaniu masy klejącej zeszlifować papierem ściernym (6.2.1/5). Masa klejąca jest nanoszona na podłoże:
![]()
Ewentualne mocowanie mechaniczne płyt izolacyjnych przy użyciu kołków rozporowych może być realizowane dopiero po związaniu masy klejącej wg schematu przedstawionego na rysunku 6.2.1/7. Rodzaj stosowanych kołków, ich długość, ilość i sposób ułożenia zależy generalnie od rodzaju i wytrzymałości podłoża, a także ewentualnie od lokalnych warunków wiatrowych. Należy stosować kołki rozporowe posiadające atest na tego rodzaju użycie. Wykonanie zbrojonej warstwy klejowejZbrojona warstwa jest wykonywana w dwóch etapach, metodą "mokre na mokre", z siat-ką zbrojącą umieszczoną pomiędzy warstwami kleju. Pasy siatki zbrojącej są łączo-ne pomiędzy sobą na zakład nie mniejszy niż 10 cm, druga warstwa masy klejącej musi całkowicie pokryć zatopioną w niej siatkę. W narożnikach otworów okiennych i ościeży należy zastosować dodatkowe paski siatki zbrojącej, ułożone ukośnie w stosunku do głównej warstwy (6.2.1/8+9).W miejscach narażonych na szczególne mechaniczne obciążenia (np. narożniki, cokół, itp.) stosuje się dodatkowe wzmocnienie siatki zbrojącej, w postaci warstwy podwójnej lub specjalnej siatki wzmocnionej (6.2.1/10+11). Warstwa elewacyjnaWarstwa pocienionego tynku musi być nakładana na podłoże w trakcie jednego etapu, bez przerw. Konieczne przerwy, np. wynikające z dziennego zakresu robót, muszą odpowiadać poszczególnym fragmentom elewacji budynku lub np. szczelinom dylatacyjnym.Roboty mogą być prowadzone jedynie w odpowiednich warunkach pogodowych, tj. bez deszczu, silnego wiatru i bezpośredniego nasłonecznienia. Połączenia z innymi fragmentami budynkuPołączenie izolowanej od zewnątrz ściany z innymi częściami budynku, np. ściana o innej warstwie elewacyjnej, okna, drzwi, masywna balustrada itp., są wykonywane jako szczelina w warstwie izolacji termicznej o szerokości 6-8 mm. O ile to możliwe, krawędzie powstałej w ten sposób szczeliny powinny być równe, należy w tym celu wykorzystać fabryczne krawędzie płyt styropianowych (6.2.1/12).Szczelina jest następnie uszczelniana na działanie deszczu, przy użyciu jednostronnie klejącej, impregnowanej taśmy z miękkiej pianki z tworzywa sztucznego. Rozmiar taśmy należy dobrać tak, aby przy umieszczaniu jej w szczelinie została ściśnięta na grubości o co najmniej 20%. W narożach taśma nie może być zaginana, ale przerwana i klejona ponownie na styk (6.2.1/26). W podobny sposób uszczelnia się połączenia izolowanej ściany z zewnętrznym, metalowym parapetem (6.2.1/22-25). Szczeliny dylatacyjneKrawędzie szczelin dylatacyjnych są wykonywane przy użyciu profili cokołowych i następnie uszczelniane w sposób omówiony powyżej, elastyczną taśmą z impregnowanej pianki (6.2.1/29+30).Rozmiar zastosowanej taśmy uszczelniającej powinien być dobrany do rozmiaru szczeliny dylatacyjnej. Właściwa pora wykonania docieplenia Ze względu na zawilgocenie technologiczne i wodę wchłanianą przez materiały z opadów atmosferycznych, a także ze względu na kondensację pary wodnej w przegrodzie, zewnętrzną izolację termiczną należy wykonywać dopiero wtedy, gdy:
Uwaga Materiały stosowane do wykonania poszczególnych warstw bezspoinowego systemu zewnętrznego izolowania, tj. masa klejąca, płyty styropianowe, siatka zbrojąca i tynk zewnętrzny muszą być do siebie właściwie dobrane. Do bezspoinowego izolowania zewnętrznego można stosować tylko kompletne systemy, wypróbowane i posiadające polską aprobatę techniczną, pochodzące od firmowego producenta. Niedopuszczalne jest samodzielne dobieranie materiałów z różnych systemów lub od różnych producentów. Może to prowadzić do obniżenia trwałości docieplenia i utraty wymaganych właściwości izolacyjnych. Przy realizacji docieplenia należy ściśle przestrzegać zaleceń wykonawczych producenta systemu. Ogólne przepisy i normy Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz. Ustaw Nr 75, poz. 690, zmiana Dz. U. Nr 109/2004, poz. 1156. PN EN ISO 6946:1999 Komponenty budowlane i elementy budynku - Opór cieplny i współczynnik przenikania ciepła - Metoda obliczania Instrukcja ITB nr 334/02 pt. "Bezspoinowy system ocieplania ścian zewnętrznych budynków" PN-B-20130/Az1:2001 Płyty styropianowe (PS-E) (norma wycofana) PN EN 13163:2004 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie - Wyroby ze styropianu (EPS) produkowane fabrycznie -Specyfikacja PN-B-20132 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie - Wyroby ze styropianu (EPS) produkowane fabrycznie - Zastosowania Układ warstw od wnętrza na zewnątrz (6.2.1/13)![]() (1) ściana konstrukcyjnaŚciana ta stanowi podłoże do klejenia bezspoinowego systemu izolowania zewnętrznego. Najczęściej jest to:
(2) warstwa mocującaJej zadaniem jest:
![]() Przy obniżonej wytrzymałości podłoża lub przy podłożu pokrytym powłoką malarską, izolację należy mocować przy użyciu masy klejącej i kołków rozporowych lub przy użyciu specjalnych profili z tworzywa sztucznego (tzw. mocowanie na szynach) (6.2.1/14). Zależnie od rodzaju zastosowanego systemu masa klejąca może być:
(3) izolacja termicznaIzolacja termiczna oprócz funkcji termo-izolacyjnych, spełnia również dodatkowe zadania:
(4) warstwa zbrojonaWarstwa zbrojona jest używana, aby:
(5) warstwa gruntującaWarstwa gruntująca stosowana jest w celu ewentualnej ochrony zewnętrznej warstwy elewacyjnej przed powstawaniem wykwitów pochodzących z głębszych warstw klejowych.(6) warstwa elewacyjnaFunkcje tej warstwy to:
Na następnych stronach przedstawiono szczegóły dotyczące wykonywania bezspoinowych izolacji na ścianach nowowznoszonych budynków. Uwaga: Materiały stosowane do wykonania poszczególnych warstw bezspoinowego systemu zewnętrznego izolowania, tj. masa klejąca, płyty styropianowe, siatka zbrojąca i tynk zewnętrzny muszą być do siebie właściwie dobrane. Do bezspoinowego izolowania zewnętrznego można stosować tylko kompletne systemy, wypróbowane i posiadające polską aprobatę techniczną, pochodzące od firmowego producenta. Niedopuszczalne jest samodzielne dobieranie materiałów z różnych systemów lub od różnych producentów. Może to prowadzić do obniżenia trwałości docieplenia i utraty wymaganych właściwości izolacyjnych. Przy realizacji docieplenia należy ściśle przestrzegać zaleceń wykonawczych producenta systemu. Szczegóły6.2.1/15 Połączenie ściany i okapu stromego dachu, z izolacją termiczną ponad krokwiami (por. 4.4.1)![]() 6.2.1/16 Połączenie ściany szczytowej i dachu, z izolacją termiczną ponad krokwiami, (por. 4.4.1)![]()
6.2.1/17 Połączenie ze ścianką attykową płaskiego stropodachu![]() 6.2.1/18 Połączenie z cokołem przy ogrzewanej piwnicy![]()
6.2.1/19 Połączenie ze ścianką attykową płaskiego stropodachu o konstrukcji przesuwnej![]() 6.2.1/20 Połączenie z cokołem przy nieogrzewanej piwnicy![]()
6.2.1/21 Nadproże okienne z kasetą rolety![]() 6.2.1/22 Sposób osadzenia parapetu![]()
6.2.1/23 Połączenie ściany z oknem wyposażonym w roletę![]() 6.2.1/24 Połączenie ściany z oknem bez rolety![]()
6.2.1/25 Połączenie ściany z oknem bez rolety, okno osadzone w osi ściany![]() 6.2.1/26 Sposób osadzenia poręczy, rura kwadratowa lub okrągła![]()
6.2.1/27 Połączenie ściany ze stropodachem o pokryciu bitumicznym![]() 6.2.1/28 Połączenie z balkonem![]()
6.2.1/29 Sposób obróbki szczeliny dylatacyjnej![]() 6.2.1/30 Szczelina dylatacyjna w narożniku wklęsłym![]()
|